Podczas studiów poznasz zjawiska i
procesy przyrodnicze na różnych poziomach organizacji systemów
biologicznych, różnorodność biologiczną na poziomie genetycznym,
gatunkowym i ekosystemowym. Opanujesz metody i techniki badawcze
stosowane w biologii środowiskowej i molekularnej. Kierunek biologia
uzyskał pozytywną ocenę programową Polskiej Komisji Akredytacyjnej.
Zakres studiów:
- biologia stosowana
- nauczanie biologii
Biologia na UWM – i co dalej?
Po ukończeniu biologii możesz pracować w:
- działach gospodarki związanych z wiedzą biologiczną, różnych typach laboratoriów oraz jednostkach badawczych,
- instytucjach
i jednostkach administracji państwowej zajmujących się ochroną przyrody
i środowiska, ekorozwojem, planowaniem przestrzennym, gospodarowaniem
zasobami przyrody, monitoringiem środowiska,
- organizacjach pozarządowych (NGO) i firmach zajmujących się edukacją przyrodniczą i ekologiczną.
Absolwent zakresu nauczanie biologii
jest przygotowany do kontynuowania kształcenia na studiach drugiego
stopnia umożliwiającego uzyskanie kwalifikacji zawodowych nauczyciela
biologii do nauczania w każdym typie szkół. Kwalifikacje nauczycielskie
umożliwiają również podjęcie pracy w instytucjach związanych z
prowadzeniem działalności edukacyjnej, m.in. w centrach edukacyjnych,
działach dydaktycznych ogrodów botanicznych i zoologicznych, ośrodkach i
muzeach edukacji ekologicznej, przyrodniczej, w parkach narodowych i
krajobrazowych.
Z kilku kości da się odczytać więcej, niż mogłoby się wydawać: ile lat miał człowiek, czy ciężko pracował fizycznie, czy w dzieciństwie głodował, a czasem nawet to, skąd przybył. Antropolog bada człowieka jako istotę biologiczną – to, jak zmieniał się w toku ewolucji, czym różnią się populacje i jak warunki życia odciskają się na wzroście, zdrowiu i budowie ciała. Pracuje ze szczątkami z wykopalisk, z pomiarami tysięcy dzieci i z danymi statystycznymi. Ta sama nazwa obejmuje też antropologię kulturową, która bada człowieka poprzez kulturę.
Dlaczego jedni źle znoszą mleko, a inni nie? Skąd komórka nowotworowa bierze energię, by rosnąć szybciej niż zdrowa? Odpowiedzi kryją się w reakcjach chemicznych, które bez przerwy zachodzą w każdym żywym organizmie. Biochemik bada te reakcje: białka, enzymy, kwasy nukleinowe i szlaki metaboliczne. Większość czasu spędza w laboratorium, ale jego praca nie kończy się na pipecie – wyniki trzeba przemyśleć, opisać i przełożyć na coś użytecznego: nowy lek, test diagnostyczny, lepszy proces w zakładzie spożywczym albo bezpieczniejszy kosmetyk.
Jeden biolog przez cały dzień nie wychodzi z laboratorium, gdzie pod mikroskopem obserwuje dzielące się komórki. Inny o świcie brodzi w rzece, licząc larwy owadów, albo nasłuchuje w lesie głosów ptaków. Obaj wykonują ten sam zawód. Biologia to nauka o życiu we wszystkich jego skalach – od cząsteczek DNA po całe ekosystemy – a biolog wykorzystuje tę wiedzę w medycynie, rolnictwie, przemyśle spożywczym i ochronie przyrody. To ścieżka dla osób ciekawych świata, cierpliwych i dokładnych, które lubią zadawać pytania i sprawdzać odpowiedzi eksperymentem.
Gorączka, dreszcze, spadające ciśnienie — lekarz podejrzewa sepsę i podaje antybiotyk, zanim wie, z czym walczy. Czy trafił? Odpowiedź przyniesie laboratorium mikrobiologiczne. Specjalista mikrobiologii medycznej hoduje i identyfikuje bakterie, grzyby, wirusy i pasożyty z krwi, moczu, wymazów czy płynu mózgowo-rdzeniowego, sprawdza, na jakie leki są wrażliwe, i podpowiada lekarzom, jak skutecznie leczyć. Jest też strażnikiem szpitala: wyłapuje groźne, oporne szczepy, zanim rozniosą się po oddziałach.
Czy nowa obwodnica przetnie trasę, którą co wiosnę wędrują płazy? Co stanie się z ptakami, jeśli osuszy się podmokłą łąkę? Zanim zapadnie decyzja o inwestycji, ktoś musi to sprawdzić w terenie i rzetelnie opisać. Ekolog bada zależności między organizmami i ich środowiskiem, ocenia, jak działalność człowieka wpływa na przyrodę, i proponuje sposoby, by tę szkodę ograniczyć lub zrekompensować. Pracuje w terenie, przy komputerze i na spotkaniach z mieszkańcami, bo ochrona przyrody to także rozmowa z ludźmi, którzy żyją obok niej.
Dlaczego dwoje zdrowych rodziców ma dziecko z rzadką chorobą? Jak wyhodować pszenicę, która przetrwa suszę? Kto zostawił ślad na miejscu przestępstwa? Odpowiedzi na wszystkie te pytania kryją się w DNA, a odczytuje je genetyk. Bada, jak cechy przekazywane są z pokolenia na pokolenie, wyszukuje mutacje odpowiedzialne za choroby, pomaga tworzyć nowe odmiany roślin i rasy zwierząt, a w laboratoriach sądowych identyfikuje ludzi po śladach biologicznych. To praca dla osób, które lubią biologię i precyzję, nie boją się danych i chcą rozumieć życie na poziomie cząsteczek.
W jednej łyżeczce ziemi żyje więcej mikroorganizmów, niż jest ludzi na całej planecie. Większość z nich jest dla nas obojętna albo pożyteczna – robi jogurt, rozkłada odpady, wytwarza leki – ale niektóre wywołują groźne zakażenia. Mikrobiolog zna ten świat z bliska: hoduje bakterie, grzyby i wirusy, rozpoznaje je, sprawdza, na jakie antybiotyki są wrażliwe i jak zachowują się w żywności, wodzie czy glebie. Pracuje w szpitalnym laboratorium, w zakładzie spożywczym, w firmie biotechnologicznej albo na uczelni. Najczęściej w fartuchu, w rękawiczkach i z ogromną cierpliwością.
Wykład o fotosyntezie dla dwustu studentów pierwszego roku, a dwie godziny później – próba odpowiedzi na pytanie, na które nikt na świecie nie zna jeszcze odpowiedzi. Tak wygląda praca biologa zatrudnionego na uczelni. Jest jednocześnie nauczycielem i badaczem: prowadzi zajęcia, ćwiczenia w laboratorium i wyjazdy terenowe, opiekuje się dyplomantami, a w pozostałym czasie planuje eksperymenty, analizuje dane, pisze artykuły i zabiega o pieniądze na badania. Bada geny, komórki, rośliny, zwierzęta albo całe ekosystemy. To zawód dla ludzi, którzy nie przestają zadawać pytań.
Dlaczego po zjedzeniu słonych chipsów chce się pić? Skąd dziecko ma oczy po mamie, a włosy po dziadku? Jak właściwie działają szczepionki? Uczniowie zadają takie pytania na lekcjach biologii, a nauczyciel musi umieć odpowiedzieć na nie rzetelnie i ciekawie. Uczy o komórkach, genach, roślinach, zwierzętach, ekosystemach i ludzkim ciele, ale też o zdrowiu, odżywianiu i ochronie przyrody. Prowadzi doświadczenia, wychodzi z klasą w teren, przygotowuje do matury i olimpiad. To praca dla kogoś, kto kocha przyrodę, lubi młodych ludzi i ma cierpliwość do tłumaczenia.
⇑Liczba absolwentów
dla kierunku Biologia - UWM, studia I stopnia
| liczba absolwentów |
|---|
| rok 2014 | 14 |
|---|
| rok 2015 | 35 |
|---|
| rok 2016 | 11 |
|---|
| rok 2017 | 13 |
|---|
| rok 2018 | 12 |
|---|
| rok 2019 | 14 |
|---|
| rok 2020 | 11 |
|---|
Liczba absolwentów
UWM, Biologia (Ist.)
wykres: liczba absolwentów w latach 2014-2024.
⇑Dalsze studia
Procent absolwentów, którzy mieli doświadczenie studiowania po uzyskaniu dyplomu:
dla kierunku Biologia - UWM, studia I stopnia
| % absolwentów |
|---|
| absolwenci z roku 2014 | |
|---|
| absolwenci z roku 2015 | 97,1% |
|---|
| absolwenci z roku 2016 | 72,7% |
|---|
| absolwenci z roku 2017 | 92,3% |
|---|
| absolwenci z roku 2018 | 91,7% |
|---|
| absolwenci z roku 2019 | 85,7% |
|---|
| absolwenci z roku 2020 | 90,9% |
|---|
Uwzględnione są zarówno przypadki kontynuowania studiów rozpoczętych przed uzyskaniem dyplomu, jak i studiów podjętych po dyplomie.
Dalsze studia po dyplomie
UWM, Biologia (Ist.)
wykres: procent absolwentów z lat 2014-2024, którzy kontynuowali studia po uzyskaniu dyplomu
Procent absolwentów, którzy po uzyskaniu dyplomu podjęli i ukończyli studia II stopnia
dla kierunku Biologia - UWM, studia I stopnia
| podjęli studia II stopnia | ukończyli studia II stopnia |
|---|
| absolwenci z roku 2014 | | |
|---|
| absolwenci z roku 2015 | | 77,1% |
|---|
| absolwenci z roku 2016 | | 63,6% |
|---|
| absolwenci z roku 2017 | | 92,3% |
|---|
| absolwenci z roku 2018 | | 75,0% |
|---|
| absolwenci z roku 2019 | | 64,3% |
|---|
| absolwenci z roku 2020 | | 81,8% |
|---|
⇑Ryzyko bezrobocia
Ryzyko bezrobocia absolwentów po uzyskaniu dyplomu
dla kierunku Biologia - UWM, studia I stopnia
| abs.
2020 | abs.
2019 | abs.
2018 | abs.
2017 | abs.
2016 | abs.
2015 | abs.
2014 |
|---|
| w I roku | 0,0% | 1,8% | 0,0% | 1,9% | 3,0% | 0,7% | 0,0% |
|---|
| w II roku | 0,8% | 0,0% | 0,0% | 1,3% | 3,0% | 0,2% | 0,0% |
|---|
| w III roku | 13,6% | 3,6% | 4,2% | 9,6% | 4,5% | 9,5% | 11,3% |
|---|
| w IV roku | 12,1% | 5,4% | 2,8% | 2,6% | 6,1% | 4,3% | 8,9% |
|---|
| w V roku | 4,5% | 9,5% | 0,0% | 0,6% | 9,8% | 0,7% | 4,8% |
|---|
Ryzyko bezrobocia w I roku po dyplomie
UWM, Biologia (Ist.)
wykres: ryzyko bezrobocia dla absolwentów z lat 2014-2024 w pierwszym roku po uzyskaniu dyplomu
Ryzyko bezrobocia dla absolwentów z 2020 roku
UWM, Biologia (Ist.)
wykres: ryzyko bezrobocia dla absolwentów z roku 2020 w pierwszym, drugim, trzecim, czwartym i piątym roku po uzyskaniu dyplomu
Względny wskaźnik bezrobocia absolwentów po uzyskaniu dyplomu
dla kierunku Biologia - UWM, studia I stopnia
| abs.
2020 | abs.
2019 | abs.
2018 | abs.
2017 | abs.
2016 | abs.
2015 | abs.
2014 |
|---|
| w I roku | 0,00 | 0,12 | 0,00 | 0,17 | 0,23 | 0,04 | 0,00 |
|---|
| w II roku | 0,13 | 0,00 | 0,00 | 0,24 | 0,28 | 0,02 | 0,00 |
|---|
| w III roku | 2,20 | 1,00 | 0,41 | 1,69 | 0,54 | 1,37 | 1,26 |
|---|
| w IV roku | 3,07 | 0,74 | 0,33 | 0,42 | 0,70 | 0,59 | 1,08 |
|---|
| w V roku | 0,40 | 2,49 | 0,00 | 0,06 | 1,22 | 0,12 | 0,39 |
|---|
Dla każdego absolwenta wyznacza się proporcję indywidualnego ryzyka bezrobocia do średniej stopy rejestrowanego bezrobocia w jego powiatach zamieszkania w okresie objętym badaniem. Wartość wskaźnika jest równa średniej tych proporcji.
Wartości poniżej 1 oznaczają niższe przeciętnie ryzyko bezrobocia absolwentów niż w ich powiatach zamieszkania, zaś wartości powyżej 1 oznaczają wyższe ryzyko.
Względny wskaźnik bezrobocia w I roku po dyplomie
UWM, Biologia (Ist.)
wykres: względny wskaźnik bezrobocia dla absolwentów z lat 2014-2024 w pierwszym roku po uzyskaniu dyplomu
Względny wskaźnik bezrobocia dla absolwentów z 2020 roku
UWM, Biologia (Ist.)
wykres: względny wskaźnik bezrobocia dla absolwentów z roku 2020 w pierwszym, drugim, trzecim, czwartym i piątym roku po uzyskaniu dyplomu
⇑Praca
Średni czas poszukiwania pierwszej pracy po uzyskaniu dyplomu (w miesiącach)
dla kierunku Biologia - UWM, studia I stopnia
| jakakolwiek praca | umowa o pracę |
|---|
| absolwenci z roku 2014 | 20,15 | 25,09 |
|---|
| absolwenci z roku 2015 | 23,42 | 28,80 |
|---|
| absolwenci z roku 2016 | 20,20 | 24,00 |
|---|
| absolwenci z roku 2017 | 25,08 | 28,92 |
|---|
| absolwenci z roku 2018 | 27,58 | 24,80 |
|---|
| absolwenci z roku 2019 | 21,46 | 24,31 |
|---|
| absolwenci z roku 2020 | 32,62 | 36,14 |
|---|
Liczba miesięcy na znalezienie pierwszej jakiejkolwiek pracy
UWM, Biologia (Ist.)
wykres: średnia liczba miesięcy pomiędzy miesiącem uzyskania dyplomu a miesiącem podjęcia pierwszej jakiejkolwiek pracy po dyplomie. Dotyczy absolwentów z lat 2014-2024.
Liczba miesięcy na znalezienie pierwszej pracy na umowę o pracę
UWM, Biologia (Ist.)
wykres: średnia liczba miesięcy pomiędzy miesiącem uzyskania dyplomu a miesiącem podjęcia pierwszej pracy po dyplomie na umowę o pracę. Dotyczy absolwentów z lat 2014-2024.
Procent absolwentów, którzy pracowali w pierwszym roku po uzyskaniu dyplomu
dla kierunku Biologia - UWM, studia I stopnia
| jakakolwiek praca | umowa o pracę | samozatrudnienie |
|---|
| abs. z roku 2014 | 21,4% | 14,3% | 0,0% |
|---|
| abs. z roku 2015 | 25,7% | 11,4% | 0,0% |
|---|
| abs. z roku 2016 | 36,4% | 36,4% | 0,0% |
|---|
| abs. z roku 2017 | 15,4% | 15,4% | 0,0% |
|---|
| abs. z roku 2018 | 25,0% | 25,0% | 0,0% |
|---|
| abs. z roku 2019 | 35,7% | 28,6% | 0,0% |
|---|
| abs. z roku 2020 | 9,1% | 0,0% | 9,1% |
|---|
Wartości te pokazują, za jaką część absolwentów w badanym okresie wpłynęła składka z tytułu pracy: jakiejkolwiek, na umowę o pracę oraz samozatrudnienia.
Jakakolwiek praca w I roku po dyplomie
UWM, Biologia (Ist.)
wykres: procent absolwentów z lat 2014-2024, którzy podjęli jakąkolwiek pracę w pierwszym roku po dyplomie.
Praca na umowę o pracę w I roku po dyplomie
UWM, Biologia (Ist.)
wykres: procent absolwentów z lat 2014-2024, którzy pracowali na umowę o pracę w pierwszym roku po dyplomie.
Praca w I roku po dyplomie w ramach samozatrudnienia
UWM, Biologia (Ist.)
wykres: procent absolwentów z lat 2014-2024, którzy pracowali na zasadzie samozatrudnienia w pierwszym roku po dyplomie.
Czas pracy, jako procent miesięcy przepracowanych przez absolwentów w pierwszym roku po dyplomie
dla kierunku Biologia - UWM, studia I stopnia
| abs.
2020 | abs.
2019 | abs.
2018 | abs.
2017 | abs.
2016 | abs.
2015 | abs.
2014 |
|---|
| jakakolwiek praca | 3,0% | 23,8% | 17,4% | 5,8% | 28,0% | 11,9% | 13,1% |
|---|
| umowa o pracę | 0,0% | 22,6% | 13,2% | 5,8% | 22,7% | 6,2% | 8,3% |
|---|
| samozatrudnienie | 3,0% | 0,0% | 0,0% | 0,0% | 0,0% | 0,0% | 0,0% |
|---|
Jest to średni procent miesięcy przepracowanych przez absolwentów: w jakiejkolwiek formie, na umowę o pracę oraz w ramach samozatrudnienia. Wartości te informują o długotrwałości pracy.
Czas pracy w I roku po dyplomie
UWM, Biologia (Ist.)
wykres: procent miesięcy przepracowanych w jakiejkolwiek formie w pierwszym roku po dyplomie. Dotyczy absolwentów z lat 2014-2024.
Czas pracy w I roku po dyplomie na umowę o pracę
UWM, Biologia (Ist.)
wykres: procent miesięcy przepracowanych na umowę o pracę w pierwszym roku po dyplomie. Dotyczy absolwentów z lat 2014-2024.
Czas pracy w I roku po dyplomie w ramach samozatrudnienia
UWM, Biologia (Ist.)
wykres: procent miesięcy przepracowanych w ramach samozatrudnienia w pierwszym roku po dyplomie. Dotyczy absolwentów z lat 2014-2024.
⇑Wynagrodzenie
Średnie miesięczne wynagrodzenie ze wszystkich źródeł po uzyskaniu dyplomu
dla kierunku Biologia - UWM, studia I stopnia
| absolwenci
2020 | absolwenci
2019 | absolwenci
2018 | absolwenci
2017 | absolwenci
2016 | absolwenci
2015 | absolwenci
2014 |
|---|
| w I roku | | 1 486 zł | 1 368 zł | | 2 229 zł | 990 zł | 867 zł |
|---|
| w II roku | | 2 293 zł | 2 627 zł | 1 852 zł | 2 907 zł | 1 529 zł | 1 886 zł |
|---|
| w III roku | 3 445 zł | 3 639 zł | 2 841 zł | 2 361 zł | 2 439 zł | 2 241 zł | 1 922 zł |
|---|
| w IV roku | 3 744 zł | 4 743 zł | 3 955 zł | 3 368 zł | 3 339 zł | 2 921 zł | 2 514 zł |
|---|
| w V roku | 5 789 zł | 5 985 zł | 4 635 zł | 4 721 zł | 4 274 zł | 3 467 zł | 3 717 zł |
|---|
Dla każdego absolwenta wyznaczane są łączne zarobki ze wszystkich form zatrudnienia uzyskane w badanym okresie. Suma ta dzielona jest przez liczbę miesięcy, w których absolwent był zatrudniony. Pomijani są absolwenci, którzy w badanym okresie w ogóle nie mieli zatrudnienia.
Wynagrodzenie ze wszystkich źródeł w I roku po dyplomie
UWM, Biologia (Ist.)
wykres: średnie miesięczne wynagrodzenie ze wszystkich źródeł w I roku po uzyskaniu dyplomu. Dotyczy absolwentów z lat 2014-2024.
Wynagrodzenie absolwentów z 2020 roku ze wszystkich źródeł
UWM, Biologia (Ist.)
wykres: średnie miesięczne wynagrodzenie ze wszystkich źródeł w kolejnych latach po uzyskaniu dyplomu. Dotyczy absolwentów z 2020 roku.
Średnie miesięczne wynagrodzenie z tytułu umowy o pracę po uzyskaniu dyplomu
dla kierunku Biologia - UWM, studia I stopnia
| absolwenci
2020 | absolwenci
2019 | absolwenci
2018 | absolwenci
2017 | absolwenci
2016 | absolwenci
2015 | absolwenci
2014 |
|---|
| w I roku | | 1 898 zł | 1 093 zł | | 2 326 zł | 1 155 zł | |
|---|
| w II roku | | 2 453 zł | | | 2 871 zł | 1 648 zł | 1 862 zł |
|---|
| w III roku | 3 821 zł | 3 681 zł | 2 743 zł | 2 512 zł | 2 769 zł | 2 452 zł | 2 452 zł |
|---|
| w IV roku | 4 752 zł | 4 694 zł | 3 733 zł | 3 658 zł | 3 720 zł | 3 268 zł | 2 816 zł |
|---|
| w V roku | 6 596 zł | 5 812 zł | 4 856 zł | 5 259 zł | 4 519 zł | 3 636 zł | 4 175 zł |
|---|
Dla każdego absolwenta wyznaczane są łączne zarobki z tytułu umów o pracę uzyskane w badanym okresie. Suma ta dzielona jest przez liczbę miesięcy, w których absolwent był zatrudniony na umowę o pracę.
Pomijani są absolwenci, którzy w badanym okresie nie byli zatrudnieni na umowę o pracę.
Wynagrodzenie z tytułu umowy o pracę w I roku po dyplomie
UWM, Biologia (Ist.)
wykres: średnie miesięczne wynagrodzenie z tytułu umowy o pracę w I roku po uzyskaniu dyplomu. Dotyczy absolwentów z lat 2014-2024.
Wynagrodzenie absolwentów z 2020 roku z umowy o pracę
UWM, Biologia (Ist.)
wykres: średnie miesięczne wynagrodzenie z tytułu umowy o pracę w kolejnych latach po uzyskaniu dyplomu. Dotyczy absolwentów z 2020 roku.
Względny wskaźnik zarobków absolwentów po uzyskaniu dyplomu
dla kierunku Biologia - UWM, studia I stopnia
| abs.
2020 | abs.
2019 | abs.
2018 | abs.
2017 | abs.
2016 | abs.
2015 | abs.
2014 |
|---|
| w I roku | | 0,31 | 0,31 | | 0,56 | 0,26 | 0,24 |
|---|
| w II roku | | 0,42 | 0,57 | 0,46 | 0,70 | 0,39 | 0,49 |
|---|
| w III roku | 0,50 | 0,60 | 0,55 | 0,52 | 0,56 | 0,57 | 0,49 |
|---|
| w IV roku | 0,46 | 0,70 | 0,70 | 0,66 | 0,72 | 0,66 | 0,60 |
|---|
| w V roku | 0,64 | 0,76 | 0,73 | 0,86 | 0,85 | 0,74 | 0,85 |
|---|
Dla każdego absolwenta wyznacza się proporcję jego średnich zarobków do średnich zarobków w jego powiatach zamieszkania w okresie objętym badaniem. Wartości powyżej 1 oznaczają, że przeciętnie absolwenci zarabiają powyżej średniej w ich powiatach zamieszkania, zaś wartości poniżej 1 oznaczają wynagrodzenie poniżej średniej.
Absolwenci po studiach są zazwyczaj na początku swojej kariery zawodowej, stąd wskaźnik ten często przyjmuje wartości poniżej 1.
Względny wskaźnik zarobków w I roku po dyplomie
UWM, Biologia (Ist.)
wykres: względny wskaźnik zarobków absolwentów w I roku po uzyskaniu dyplomu. Dotyczy absolwentów z lat 2014-2024.
Względny wskaźnik zarobków absolwentów z 2020 roku
UWM, Biologia (Ist.)
wykres: względny wskaźnik zarobków absolwentów w kolejnych latach po uzyskaniu dyplomu. Dotyczy absolwentów z 2020 roku.
